Tuberculose veroorzaakt vaak blijvende longschade. Mensen zijn kortademig, snel vermoeid, en lopen een verhoogd risico op hartaandoeningen. Wereldwijd leven naar schatting 77 miljoen mensen met gezondheidsproblemen in de nasleep van tbc. Toch blijft dit een blinde vlek: tot op heden is er maar miniem onderzoek gedaan naar de langetermijngevolgen van tbc.
Ongeveer de helft van de patiënten die voor tuberculose werden behandeld, kampt na genezing nog steeds met ademhalingsstoornissen. Mensen blijven kortademig, zijn snel vermoeid en kunnen hun oude leven, hun werk of de zorg voor hun gezin niet zomaar hervatten. Bovendien lopen ze een verhoogd risico op hartproblemen en longkanker – al spelen bij dat laatste ook andere factoren een rol. Het risico dat mensen die tbc gehad hebben binnen de tien jaar overlijden is drie tot vier keer hoger dan bij de rest van de bevolking.
Grootschalige studie in Bangladesh
Ondanks de gigantische impact op de volksgezondheid, is er tot hiertoe amper onderzoek verricht naar het opsporen en verminderen van de langetermijngevolgen van tbc. In 2025 startten we in Bangladesh. met een grootschalige studie. Het onderzoek begeleidt mensen doorheen het hele herstelproces en test innovatieve revalidatietechnieken.
Het project ziet er als volgt uit:
Een zorgwerker test de longfunctie van een proefpersoon met behulp van een spirometer.
Stap 1
Deur-tot-deur screenings: we zoeken gezinnen thuis op om tbc en blijvende longschade vroegtijdig op te sporen.
Stap 2
Grondig longonderzoek: met verschillende diagnosetechnieken stellen we vast hoe ernstig de longschade is.
Stap 3
Gespecialiseerde doorverwijzing: we zorgen dat mensen met zware complicaties direct de juiste medische zorg krijgen.
Stap 4
Revalidatieprogramma van 6 weken: we bieden mensen met mildere klachten een programma aan dat bestaat uit sportoefeningen (makkelijk thuis te doen), gezondheidsadvies (rond voeding, roken…) en medicatie.
Veelbelovende resultaten
De voorlopige resultaten van dit 18 maanden durende pilootproject zijn alvast veelbelovend: we zien dat de fitheid van de proefpersonen significant toeneemt. De studie toont aan dat het opsporen van de langetermijneffecten van tbc én het verminderen van ademhalingsproblemen haalbaar zijn, zelfs in een context met beperkte financiële middelen. De resultaten van dit onderzoek kunnen wereldwijde richtlijnen vormgeven en miljoenen getroffenen een echte kans op herstel geven.
Op heden verschenen reeds twee publicaties in vooraanstaande wetenschappelijke tijdschriften met de voorlopige resultaten van dit onderzoek.
- Preliminary outcomes of the first population-based project on pulmonary rehabilitation for post-TB lung disease, verschenen in The International Journal of Tuberculosis and Lung Disease.
- Feasibility and efficacy of a population-based pulmonary rehabilitation for post-tuberculosis lung disease in Bangladesh, verschenen in the International Journal of Infectious Diseases.
Deze studie loopt in samenwerking met volgende partners: het Nationale Tbc-Programma van Bangladesh, Stop TB Partnership, Bangladesh Lung Foundation & Instituti Clinici Scientifici Maugeri.
Gepubliceerd op 19 mei 2026